Irak'ın güney kentlerinde baraj ve nehirlerdeki su seviyesi son aylarda görece yükselse de kırsal alanlarda istikrar sağlanamadı. Zikar, Meysan, Basra, Müsenna ve Divaniye başta olmak üzere birçok bölgede kuraklık, iklim değişikliği, su yönetimindeki yetersizlik ve sınır aşan su kaynaklarına ilişkin bölgesel gerilimler iç içe geçiyor. Su kaynakları uzmanı Tahsin el-Musavi, ülkedeki su rezervinin yıl sonunda yaklaşık 2 milyar metreküpe kadar düştüğünü, bunun da içme suyuna ilişkin ciddi kaygılar doğurduğunu söyledi.

Musavi, son yağışların kalıcı bir rahatlama sağlamadığını, bunun yalnızca geçici bir mevsimsel canlanma olduğunu belirtti. Irak'ın su ihtiyacının yüzde 70'inin Dicle ve Fırat üzerinden dış kaynaklardan karşılandığını, stratejik depolama kapasitesinin ise fiilen 30 milyar metreküpte kaldığını vurgulayan uzman, nüfus artışı ve tarımsal genişlemeyle birlikte talebin arzı aştığını ifade etti. Tarım Bakanlığı'nın yazlık ekim alanını yaklaşık 1,8 milyon dönüme, çeltik ekimini de 360 bin dönümün üzerine çıkarması, su kaynakları üzerindeki baskıyı artırdı.

Eski parlamento dönemi Tarım Komisyonu üyesi Züzan Kuçir, su meselesinin tek bir sektörün sorunu olmaktan çıktığını, ulusal güvenlik meselesi haline geldiğini ve komşu ülkelerle su diplomasisinin zorunlu olduğunu söyledi. Irak Yeşil Gözlemevi verilerine göre çölleşmiş alan 40,4 milyon dönüme, çölleşme tehdidi altındaki alan ise 96 milyon dönümün üzerine çıktı; Zikar'da 10 binden fazla aile hâlâ yerinden edilmiş durumda